กรมชลฯ รุกสร้างอ่างเก็บน้ำลำสะพุงฯ คาดปี 67 ช่วยแก้น้ำท่วม-ภัยแล้งพื้นที่ลุ่มน้ำชี  

โครงการอ่างเก็บน้ำลำสะพุงอันเนื่องมาจากพระราชดำริ อำเภอหนองบัวแดง จังหวัดชัยภูมิ เป็นโครงการที่จัดทำขึ้นเพื่อการพัฒนาแหล่งน้ำในลุ่มน้ำชี ระยะดำเนินการ 6 ปี (ปี 2562-2567) โดยกรมชลประทาน ได้น้อมนำแนวพระราชดำริของ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มาศึกษา กำหนดเป็นแนวทาง ตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำและปลายน้ำ

นายประพิศ  จันทร์มา อธิบดีกรมชลประทาน กล่าวว่า ลุ่มน้ำชี มีพื้นที่ลุ่มน้ำประมาณ 49,000 ตารางกิโลเมตร พื้นที่ชลประทาน 1.30 ล้านไร่  ครอบคลุมพื้นที่ 9 จังหวัด ได้แก่ ชัยภูมิ ขอนแก่น กาฬสินธุ์ มหาสารคาม ร้อยเอ็ด ยโสธร อุบลราชธานี หนองบัวลำภู และอุดรธานี มีแหล่งน้ำเก็บกักน้ำขนาดใหญ่ 3 แห่ง คือ เขื่อนอุบลรัตน์ เขื่อนจุฬาภรณ์ และเขื่อนลำปาว รวมไปถึงอ่างขนาดกลาง อีก 69 แห่ง 

แต่ด้วยลักษณะทางกายภาพของลำน้ำชี ที่มีสภาพคดเคี้ยว บางช่วงกว้าง บางช่วงแคบ และเป็นลำน้ำที่ยาวถึง 1,047 กิโลเมตร บริเวณตอนบนมีลักษณะเป็นต้นน้ำ ส่วนบริเวณตอนล่างเป็นพื้นที่ลุ่มน้ำที่มีแม่น้ำหลายสายไหลลงมารวมกัน ทำให้ในช่วงฤดูฝน ที่มีฝนตกหนักจึงไม่สามารถระบายน้ำได้ทัน จนส่งผลให้เกิดอุทกภัยในลุ่มน้ำชี ขณะที่ฤดูแล้งก็จะประสบภัยแล้ง ด้วยข้อจำกัดด้านสภาพภูมิประเทศที่มีพื้นที่กว้างใหญ่ประกอบกับความต้องการการใช้น้ำของประชาชนที่เพิ่มมากขึ้น  

ทั้งนี้ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ได้พระราชทานพระราชดำริ ให้พิจารณาวางโครงการและก่อสร้างอ่างเก็บน้ำหรือฝายทดน้ำบริเวณต้นน้ำลำน้ำชี และตามลำน้ำสาขาต่างๆ ของลำน้ำชีเพื่อจัดหาน้ำช่วยเหลือราษฎรในพื้นที่ให้มีน้ำทำการเพาะปลูกได้ทั้งในฤดูฝนและฤดูแล้ง และน้ำอุปโภคบริโภคได้ตลอดทั้งปี

นอกจากนี้ กรมชลประทาน โดยกองพัฒนาแหล่งน้ำขนาดกลาง ได้นำเทคโนโลยี Building Information Modeling : BIM มาประยุกต์ใช้ในการควบคุมงานและการวางแผนงานก่อสร้างอาคารชลประทาน เช่น เขื่อน อาคารทางระบายน้ำล้น อาคารท่อส่งน้ำลงลำน้ำเดิม (River Outlet) อย่างเป็นระบบ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและลดขั้นตอนการทำงานแก้ปัญหาระหว่างออกแบบและก่อสร้างเมื่อขึ้นรูปชิ้นงานด้วยโปรแกรมออกแบบจำลองอาคาร 3D โดยสามารถนำเสนอรูปแบบแปลนรูปตัดได้หลากหลายมุมพร้อมทั้งคิดปริมาณงานและราคาโดยไม่ต้องทำงานซ้ำซ้อน รวมถึงการเก็บข้อมูลดินในสนามเพื่อนำมาทดสอบและใช้ในการควบคุมงานก่อสร้าง

โครงการอ่างเก็บน้ำลำสะพุงอันเนื่องมาจากพระราชดำริ มีลักษณะเป็นอ่างเก็บน้ำพร้อมระบบส่งน้ำ ความจุเก็บกัก 47 ล้าน ลบ.ม. เพื่อช่วยเหลือราษฎร อ.หนองบัวแดง และ อ.เกษตรสมบรูณ์ จ.ชัยภูมิ ให้มีน้ำทำการเกษตรและอุปโภคบริโภคตลอดปี ซึ่งปัจจุบันโครงการมีความคืบหน้า ร้อยละ 64.02 ของแผนฯ คาดว่าจะดำเนินการแล้วเสร็จในปี 2567 ตามแผนฯ ที่กำหนดไว้

“อ่างเก็บน้ำลำสะพุงฯ หากดำเนินการแล้วเสร็จ จะกลายเป็นแหล่งน้ำต้นทุนเพื่อการอุปโภคบริโภคให้กับประชาชนกว่า 5,145 ครัวเรือน สร้างความมั่นคงทางด้านน้ำให้เกษตรกรได้มีน้ำสำรองไว้ใช้เพาะปลูกในช่วงฤดูฝนกว่า 40,000 ไร่ และในฤดูแล้งกว่า 8,000 ไร่ รวมทั้งจะมีน้ำสำหรับรักษาระบบนิเวศน์ในลำน้ำชีและลำน้ำสาขาเพิ่มอีกประมาณปีละ 17 ล้าน ลบ.ม. นอกจากนี้ ยังเป็นแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำแห่งใหม่ ช่วยเสริมสร้างอาชีพประมงให้เกษตรกรมีรายได้เสริมเพิ่มมากขึ้น และจะเป็นแหล่งท่องเที่ยวแห่งใหม่ ให้ประชาชนได้พักผ่อนหย่อนใจได้อีกด้วย”อธิบดีกรมชลประทาน กล่าวทิ้งท้าย