ศมข.เชียงใหม่ เสริมความเข้มแข็งนาแปลงใหญ่ด้วยเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี
เมล็ดพันธุ์ข้าว ไม่เพียงเป็นปัจจัยการผลิตที่สำคัญ หากยังเป็นปัจจัยที่จะช่วยลดต้นทุนการผลิตและเพิ่มคุณภาพให้ผลผลิตอีกด้วย ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงใหม่จึงมุ่งเน้นการส่งเสริมและให้ความรู้เกษตรกรกลุ่มนาแปลงใหญ่ในพื้นที่จังหวัดลำพูน ในการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี เพื่อช่วยลดต้นทุน เพิ่มผลผลิต รายได้ของเกษตรกรเพิ่มขึ้นนำไปสู่ความเข้มแข็งของกลุ่ม
นายขจร โนวัฒน์ ผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงใหม่ เปิดเผยว่า ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงใหม่ ได้รับมอบหมายจาก กรมการข้าว ให้ดูแลรับผิดชอบในกิจกรรมของโครงการต่างๆ ในจังหวัดลำพูน โดยเข้าไปสำรวจและส่งเสริมให้กลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกข้าวในจังหวัดลำพูน เข้าร่วมโครงการนาแปลงใหญ่ ตั้งแต่ปี 2559 จนถึง ปี 2564 ในพื้นที่ 3 อำเภอ ได้แก่ อำเภอป่าซาง อำเภอบ้านธิ และอำเภอเมือง มีกลุ่มเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการ จำนวน 4 กลุ่ม พื้นที่รวม 5,627 ไร่ และ ในปี 2565 นี้กำลังจะไปส่งเสริมกลุ่มใหม่ที่ ตำบลนาทราย อำเภอลี้ พื้นที่ 653 ไร่
ทั้งนี้ จังหวัดลำพูน มีพื้นที่ทางการเกษตรส่วนใหญ่เป็นพื้นที่สวน ส่วนการทำนาของเกษตรกรส่วนใหญ่จะปลูกไว้เพื่อบริโภคในครัวเรือน แต่ก็ยังมีกลุ่มเกษตรกรอีกส่วนหนึ่งที่มีแนวคิดและมีความตั้งใจ ที่จะทำให้การปลูกข้าวธรรมดากลายเป็นผลผลิตที่ไม่ธรรมดา สามารถเพิ่มมูลค่าผลผลิต ทำให้อาชีพชาวนาเป็นอาชีพที่มั่นคง เกษตรกรผู้ปลูกข้าวมั่งคั่ง และการผลิตข้าวคุณภาพนี้เป็นไปอย่างยั่งยืน โดยกลุ่มนาแปลงใหญ่ที่ศูนย์ฯได้เข้าไปสนับสนุนนั้น กลุ่มหนึ่งได้รับรางวัลกลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวดีเด่น จากกรมการข้าว ถึง 2 ปี และอีกกลุ่มหนึ่งสามารถร่วมกับภาคเอกชนผลิตข้าวเพื่อสุขภาพส่งออกสู่ตลาดต่างประเทศเป็นที่น่าภาคภูมิใจ ซึ่งทั้ง 2 กลุ่มนี้มีการบริหารจัดการแบบครบวงจร ตามวัตถุประสงค์และเป้าหมายของโครงการนาแปลงใหญ่ที่เราได้เข้าไปส่งเสริม
ซึ่งเราเน้นย้ำกับเกษตรกรเสมอว่า การผลิตข้าวเป็นเมล็ดพันธุ์นั้น ไม่เหมือนกับการผลิตข้าวขายให้พ่อค้า เมล็ดพันธุ์ที่จะส่งต่อให้ถึงมือชาวนาผู้ปลูกข้าวต่อไปต้องเป็น “เมล็ดพันธุ์ดี มีคุณภาพ” เท่านั้น โดยการผลิตเมล็ดพันธุ์ให้ดี มีคุณภาพ เราก็จะต้องควบคุมคุณภาพทุกขั้นตอน ตั้งแต่การเริ่มปลูก จนถึงการเก็บเกี่ยว และการจำหน่าย เช่น หากเราเจอข้าวแดง ข้าวพันธุ์ปน ข้าวลีบ ข้าวไม่งอก ในเมล็ดพันธุ์ของเรา ก็ถือว่าเมล็ดพันธุ์ข้าวนั้นไม่มีคุณภาพ ฉะนั้น เราก็จะเข้าไปส่งเสริมแนะนำให้เกษตรกรศึกษาข้อมูล ไม่ว่าจะเป็นลักษณะประจำพันธุ์ของข้าว ข่าวสาร องค์ความรู้ต่างๆ หรือแม้แต่สภาวะอากาศที่จะก่อให้เกิดโรคข้าว ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นมาก
และกรมการข้าวก็ได้มีการสนับสนุนวัสดุอุปกรณ์บางส่วนเป็นต้นทุนเริ่มต้นในการบริหารจัดการของกลุ่มด้วย เมล็ดพันธุ์ที่เกษตรกรผลิตออกมาก็จะสามารถเก็บเกี่ยวและเก็บรักษาเพื่อจำหน่ายได้อย่างมีมาตรฐาน หรือแม้แต่การผลิตข้าวคุณภาพเพื่อการบริโภค หากเกษตรกรสามารถปฏิบัติได้ตามขั้นตอนดังกล่าวข้างต้น รับรองได้ว่าเกษตรกรก็จะได้ข้าวที่มีคุณภาพ มีมูลค่าผลผลิตตอบแทนที่ดี สมกับที่ตั้งใจทำมาตลอดฤดูการผลิตอย่างแน่นอน