แบคทีเรีย “เอชไพโลไร” ภัยเงียบ!ในกระเพาะอาหาร

เชื้อเฮลิโคแบคเตอร์ ไพโลไร หรือ เอชไพโลไร (Helicobacter pylori/ H.pylori) เป็นเชื้อแบคทีเรียชนิดหนึ่ง ติดต่อระหว่างคนสู่คน จะอยู่ในกระเพาะอาหาร และทำให้กระเพาะอาหารอักเสบ ส่วนใหญ่ผู้ติดเชื้อจะไม่มีอาการ แต่บางรายอาจเกิดแผลในกระเพาะอาหารหรือลำไส้เล็กส่วนต้นได้ รวมถึงเป็นมะเร็งกระเพาะอาหารในที่สุด พบได้ทั่วโลก ประเทศด้อยพัฒนา จะมีความชุกมากกว่า นพ.ฐปนกุล เอมอยู่ อายุรแพทย์โรคระบบทางเดินอาหาร และตับ รพ.พระรามเก้า เผยปัจจัยเสี่ยง อาจติดต่อโดยกินอาหาร-น้ำที่ปนเปื้อนอุจจาระผู้ป่วยที่ติดเชื้อ โดยเชื้อจะเข้าไปในกระเพาะอาหารและลำไส้เล็กส่วนต้น เชื้อจะเข้าไปปล่อยเอนไซม์และสารพิษต่างๆ ทำให้กรดในกระเพาะอาหารรวมถึงน้ำย่อยต่างๆ ทำลายเนื้อเยื่อกระเพาะและลำไส้เล็กรุนแรงขึ้น จนอักเสบเรื้อรังทั้งกระเพาะและลำไส้เล็กส่วนต้น โรคนี้ยังมีการติดต่อค่อนข้างสูงในชุมชนแออัด และคนในครอบครัว หลังติดเชื้อจะทำให้กระเพาะอาหารอักเสบเรื้อรังและเป็นเหตุหนึ่งที่สำคัญทำให้กระเพาะอาหารและลำไส้เล็กส่วนต้นเป็นแผล โดยมีความเสี่ยงถึง 6-40 เท่า เมื่อเทียบกับผู้ที่ไม่ติดเชื้อ หากไม่ได้รักษาจะเสี่ยงมะเร็งกระเพาะอาหารได้มากกว่า 2-6 เท่า การวินิจฉัย เริ่มจากทดสอบการติดเชื้อ แนะนำให้ตรวจในผู้ป่วยที่มีอาการน่าสงสัยอาจมีแผลในกระเพาะ-มีประวัติติดเชื้อ หรืออาจตรวจในผู้ที่มีคนในครอบครัวเป็นมะเร็งกระเพาะอาหาร รวมถึงผู้กังวลว่าอาจเป็น แต่แม้จะพบการติดเชื้อ เอชไพโลไร ได้บ่อยในผู้ป่วยเป็นแผลในกระเพาะอาหารแต่ก็ไม่ได้เกิดจากติดเชื้อเอชไพโลไรทุกคน สาเหตุสำคัญอีกประการคือ ยาละลายลิ่มเลือด เช่นaspirin , clopidogrel ยาต้านอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ เช่น ibuprofen, naproxen วิธีทดสอบการติดเชื้อมีหลายวิธี ที่นิยมคือส่องกล้องทางเดินอาการส่วนต้น และตัดชิ้นเนื้อส่งตรวจ การนำลมหายใจมาพิสูจน์เชื้อโรค ก็เป็นอีกหนึ่งวิธี เพื่อพิสูจน์เชื้อได้เช่นกัน ข้อดีของโรคนี้ หลังกำจัดเชื้อได้แล้ว โอกาสจะกลับมาเป็นซ้ำลดลงและมีโอกาสหายขาด หากสงสัยว่า มีความผิดปกติกับระบบทางเดินอาหาร หรือคนในครอบครัวเคยเป็น ควรตรวจหาความเสี่ยง หรือตรวจสุขภาพทุกปี เพื่อป้องกัน