กระทรวงการต่างประเทศชี้ประมูลหนังสือเดินทางรุ่นใหม่เน้นปลอดภัยสูงสุด-ปัดล็อกสเป๊กเอื้อบางราย
“บัวแก้ว”แจงหนังสือเดินทางรุ่นใหม่ปลอดภัยสูงสุด มีเก็บม่านตาเพิ่มขึ้นจากการจัดเก็บเพียงใบหน้าและลายนิ้วมือ ป้องกันปลอมแปลงสูงสุด-ยันไม่มีเอื้อผู้ประมูลบางราย-ปัดล็อกสเป๊กพร้อมเปิดกว้างรับเทคโนโลยีใหม่ ย้ำ“สร้างภาพเสมือนจริงด้วยเลเซอร์เป็นรูปใบหน้าของผู้ถือหนังสือเดินทางบนหน้าข้อมูล”เป็นข้อกำหนดที่สูงกว่าที่ ICAO กำหนด
ตามที่มีการเผยแพร่รายงานข่าวเมื่อวันที่ 30 มิ.ย.62เกี่ยวกับหนังสือเดินทางรุ่นใหม่ โดยกล่าวอ้างว่า ได้ลดคุณลักษณะการรักษาความปลอดภัยของหนังสือเดินทาง เพื่อให้ราคาต่ำลง และอาจถูกปฏิเสธเข้าเมืองได้นั้น
กระทรวงต่างประเทศขอเรียนชี้แจงข้อเท็จจริงดังนี้
1.การพิจารณาข้อเสนอสำหรับโครงการจ้างผลิตหนังสือเดินทางอิเล็กทรอนิกส์ ระยะที่ 3 ใช้เกณฑ์การประเมิน price performance ซึ่งได้กำหนดสัดส่วนคะแนนด้านราคาไว้ที่ร้อยละ 40 และคะแนนด้านประสิทธิภาพไว้ที่ร้อยละ 60 ผู้ชนะจึงอาจไม่ใช่ผู้ที่เสนอราคาต่ำสุด แต่ต้องเป็นผู้ยื่นข้อเสนอที่ได้คะแนนราคา-ประสิทธิภาพรวมสูงสุด ดังนั้นการที่กล่าวอ้างว่าลดราคาหาผู้ชนะประมูล จึงคลาดเคลื่อนต่อความเป็นจริง
2.กระทรวงการต่างประเทศได้ให้ความสำคัญกับคุณลักษณะความปลอดภัยของหนังสือเดินทางมาโดยตลอด และโดยเฉพาะอย่างยิ่งหนังสือเดินทางรุ่นใหม่ที่ได้เพิ่มการจัดเก็บข้อมูลชีวมาตรเพิ่มขึ้นจากเดิมโดยจะมีการจัดเก็บม่านตา (iris) เพิ่มขึ้นจากการจัดเก็บเพียงใบหน้าและลายนิ้วมือ ซึ่งข้อมูลชีวมาตรดังกล่าวเป็นคุณลักษณะความปลอดภัยสำคัญสูงสุดในการป้องกันการปลอมแปลงหนังสือเดินทาง จึงเห็นได้ว่า หนังสือเดินทางรุ่นใหม่ของไทยมีมาตรฐานสูงกว่าที่ ICAO กำหนด และปลอมแปลงได้ยากกว่าเดิม
3.สำหรับข้อกล่าวอ้างว่าได้มีการลดสเป๊กความปลอดภัยของหนังสือเดินทางนั้น ขอเรียนว่า ตาม TOR ของโครงการหนังสือเดินทางฯในระยะที่ 3 กระทรวงฯ ได้กำหนดคุณลักษณะให้เปิดกว้างรับเทคโนโลยีต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นเทคโนโลยีที่ใช้อยู่เดิม หรือเทคโนโลยีใหม่ แต่ที่สำคัญรูปแบบด้านความปลอดภัยต้องเทียบเท่าหรือดีกว่าของเดิม โดยข้อกำหนดขั้นต่ำเรื่องการ “สร้างภาพเสมือนจริงด้วยเลเซอร์เป็นรูปใบหน้าของผู้ถือหนังสือเดินทางบนหน้าข้อมูล” เป็นข้อกำหนดที่สูงกว่าที่ ICAO กำหนด และเปิดกว้างรับเทคโนโลยีใหม่ รวมถึงยอมรับเทคโนโลยีเดิม ทั้งนี้ไม่ได้หมายความว่าได้มีการลดสเป๊กหนังสือเดินทางลง หากแต่เปิดกว้างรับนวัตกรรมและเทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้นมาใหม่ด้วย ดังนั้นจึงขึ้นอยู่กับผู้ยื่นข้อเสนอว่าจะใช้เทคโนโลยีใด ซึ่งเป็นคุณลักษณะด้านการป้องกันการปลอมแปลงรูปถ่ายที่เป็นมาตรฐานสากลและเป็นที่ยอมรับ ทั้งนี้ประเทศไทยได้ใช้เทคโนโลยี Image Perforation ที่ได้มีการกล่าวถึงในรายงานข่าวข้างต้นมาตั้งแต่ปี 2556 ซึ่งเป็นเทคโนโลยีที่มีมากว่า 20 ปี และในช่วงระยะเวลาดังกล่าวได้มีการพัฒนาเทคโนโลยีใหม่ๆขึ้นมาที่สมควรได้รับการพิจารณาด้วย ดังเช่นในกรณีของหนังสือเดินทางของประเทศอื่นๆ
อนึ่งในการประกวดราคาครั้งนี้ กระทรวงฯได้ใช้ระบบ e bidding ซึ่งผู้ยื่นข้อเสนอทุกราย สามารถเสนอราคาได้เพียงครั้งเดียวตามระบบการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ (e-GP) ของกระทรวงการคลัง