สีสันรำเซ่นไหว้กระต่าย ดูฝรั่งกับคนไทยแข่งขูดมะพร้าว ร่วมอนุรักษ์ประเพณีท้องถิ่นไทย

สุรินทร์-วันนี้(25 ก.ย.62) ที่เวทีไผทสราญ ข้างสวนรักษ์ อ.เมือง จ.สุรินทร์ อบจ.สุรินทร์ ได้มีการจัดกิจกรรมการแสดงนิทรรศการประวัติความเป็นมาของประเพณีแซนโฎนตา โดยมหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์, กิจกรรมสาธิตการทำขนมพื้นเมืองที่ชาว จ.สุรินทร์ ที่นิยมทำเพื่อใช้ประกอบการแซนโฎนตา จากสภาวัฒนธรรม ต.สวายและสภาวัฒนธรรม ต.เทนมีย์, กิจกรรมการแสดงศิลปวัฒนธรรมพื้นบ้าน จ.สุรินทร์ ทั้งจากเด็กนักเรียน นักศึกษา และประชาชนทั่วไป นอกจากนี้ อบจ.สุรินทร์ ยังได้จัดกิจกรรม การแข่งขันขูดมะพร้าว ซึ่งเป็นกิจกรรมหนึ่งในงาน ประเพณีแซนโฎนตา บูชาบรรพบุรุษ (แซน-โดน-ตา) ประจำปี 2562 ที่จังหวัดสุรินทร์ร่วมกับองค์การบริหารส่วนจังหวัดสุรินทร์ สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสุรินทร์ และการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) สำนักงานสุรินทร์ กำหนดจัดที่ บริเวณอนุสาวรีย์พระยาสุรินทร์ภักดีศรีณรงค์จางวาง อำเภอเมือง จังหวัดสุรินทร์ ในช่วงบ่ายวันเดียวกันนี้ เพื่ออนุรักษ์ประเพณีดั้งเดิมของชาวสุรินทร์และแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อผู้มีพระคุณ ทั้งในอดีตและปัจจุบัน พร้อมทั้งส่งเสริมการท่องเที่ยวของจังหวัดสุรินทร์ โดยจะมีขบวนแห่ พิธีจูนโดนตาและประกอบพิธีแซนโฎนตา ด้วยเครื่องเซ่นไหว้บูชา หรือเครื่องแซนโฎนตา ที่มากที่สุดในโลกในช่วงเวลา 16.00 น.ของวันเดียวกันนี้ และเวลา 18.30 น.ชมการแสดงแสงสีเสียงตำนานแซนโฎนตาบูชาบรรพบุรุษ สำหรับการแข่งขันขูดมะพร้าว แบ่งออกเป็น 5 รุ่น ประกอบด้วย 1.รุ่นอายุไมเกิน 20 ปี,2.รุ่นอายุ 21-35 ปี,3.รุ่นอายุ 36-60 ปี,4.รุ่นอายุ 61 ปีขึ้นไป และ 5. รุ่นชาวต่างชาติ เริ่มจากรุ่นอายุไม่เกิน 20 ปีก่อน โดยมีกติกาว่า ให้แต่ละทีมเตรียมกระต่ายขูดมะพร้าว พร้อมภาชนะรองและมะพร้าวผ่าซีก จำนวน 2 ลูก ให้เวลาขูด 5 นาที แต่ละทีมต้องแต่งกายที่เป็นเอกลักษณ์ของท้องถิ่น มีท่านั่งขูดมะพร้าวที่สุภาพ โดยผู้ชายให้นั่งคร่อมกระต่าย ได้ ส่วนผู้หญิงให้นั่งไพล่หรือนั่งพับขา ไปทางด้านใดด้านหนึ่ง โดยแต่ละทีมจะมี 2 คน ทีมไหนสามารถขูดได้หมดและมีน้ำหนักของเนื้อมะพร้าวมากที่สุดถือว่าเป็นผู้ชนะ ซึ่งหลังจากเริ่มการแข่งขัน ทุกรุ่นทุกทีม ต่างพากันเร่งจ้ำอ้าวในการสลับผลัดเปลี่ยนกันขูดมะพร้าว อีกคนที่ไม่ได้ขูดก็จะเต้นรำไปพร้อมกับจังหวะเพลงกันตรึมพื้นบ้านไปด้วยอย่างสนุกสนาน ท่ามกลางกองเชียร์ที่มาคอยลุ้นเชียร์ทีมของตนเองอย่างสนุกสนาน ทั้งการแข่งขันตั้งแต่รุ่นเด็กๆเยาวชนไปจนถึงรุ่นคุณตาคุณยาย ก็มีฝีมือในการขูดมะพร้าวได้ดีและเร็วไม่แพ้กัน โดยแต่ละทีมก่นจะทำการแข่งขันก็ต้องมีการรำเซ่นไหว้กระต่ายขูดมะพร้าวกันก่อนในแต่ละรอบแต่ละรุ่น เป็นบรรยากาศที่อบอุ่นและสนุกสนานอย่างยิ่ง ส่วนผู้ชนะเลิศ ก็จะได้เงินรางวัลจำนวนหนึ่งและเกียรติบัตรไปครอง ตามลำดับ นอกจากนี้ก็ยังมีการรำเล่นหยอกล้อกันทั้งบนเวทีและด้านล่างเวที ทั้งคนไทยและชาวต่างชาติอย่างครึกครื้นอีกด้วย ตบท้ายที่การแข่งขันขูดมะพร้าวของชาวต่างชาติ ซึ่งเป้นักเรียนในโครงการแลกเปลี่ยนนักเรียนไทยกับต่างชาติ ซึ่งมีอยู่ 4 คน ชั้น ม.4 โรงเรียนสิริธร อ.เมือง จ.สุรินทร์ ประกอบด้วย 1. น้องไออุ่น หรือ น.ส.ซาร่า 2.น้องญาดา หรือ น.ส.ลินดา 3. น้องกาละแม หรือ น.ส.รีทาน่า และ 4. น้องโอเลี้ยง หรือ นายวินเซ้นต์ ทั้งหมดมาจากประเทศอิตาลี่ ซึ่งก่อนที่จะขูดมะพร้าว กรรมการก็ให้รำแบบไทยๆเพื่อเซ่นไหว้กระต่ายขูดมะพร้าวกันก่อน จากนั้น ก็เริ่มให้แต่ละคนลงมือขูดมะพร้าวให้ผู้ที่มาร่วมงานได้ชม ซึ่งแต่ละคนก็มีท่าทางทะมัดทะแมง ในการขูดมะพร้าวอย่างไม่แพ้คนไทยเลยทีเดียว เป็นการแข่งขันเพื่อสร้างความสนุกสนานเท่านั้น ทั้งหมดสามารถสร้างสีสันให้กับงาน ประเพณีแซนโฎนตา บูชาบรรพบุรุษ (อ่านว่า-แซน-โดน-ตา) ประจำปี 2562 ได้เป็นอย่างดี ส่วนรายชื่อผู้ที่ได้ที่ 1 ในแต่ละรุ่น ประกอบด้วย รุ่นอายุไม่เกิน 20 ปี ผู้ที่ชนะเลิศคือ นายสุทิศ สวนงาม ขูดได้ 680 กรัม,รุ่นอายุ 21-35 ปี คือนายธีระวัฒน์ สมยิ่ง ขูดได้ 580 กรัม,รุ่นอายุ 36-60 ปี คือนางศิริกาญจน์ บรรณวัฒน์ ขูดได้ 970 กรัม และ รุ่นอายุ 61 ปีขึ้นไป ผู้ที่ชนะเลิศ คือ นางประนอม งามอินทร์ ขูดได้ 730 กรัม ส่วนชาวต่างชาติ เป็นการขูดมะพร้าวโชว์ให้ผู้ที่มาร่วมงาน ให้ได้ชมเพื่อเป็นสีสันเท่านั้น สำหรับงานประเพณีแซนโฎนตาบูชาบรรพบุรุษ ดังกล่าว เป็นประเพณีที่ชาวสุรินทร์เชื้อสายเขมร ซึ่งไปทำงานในพื้นที่ต่างๆ จะเดินทางกลับมาหาครอบครัวพร้อมหน้าพร้อมตา เพื่อทำบุญอุทิศส่วนกุศลแก่บรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว เป็นการแสดงออกถึงความกตัญญูต่อผู้มีพระคุณ โดยมีความเชื่อว่า เมื่อถึงวันแรม 1 ค่ำ เดือน 10 ประตูยมโลกจะเปิด เพื่อให้ผู้รับกรรมที่อยู่ในนรก สามารถขึ้นจากนรกเดินทางมาเยี่ยมญาติได้ 15 วัน หลังจากนั้นต้องกลับลงไปรับกรรมในยมโลกตามเดิม ชาวเขมรจึงจัดทำอาหาร คาวหวาน ขนม ข้าวต้ม ไปทำบุญอุทิศส่วนกุศลให้ที่วัด ในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 10 การประกอบพิธี”แซนโฎนตา ไงเบ็ญทม (แซน-โดน-ตา-ไง-เบ็น-ทม) หรือ เซ่น “ไหว้บูชาบรรพบุรุษในวันสารทใหญ่” แต่ละบ้านจะเตรียมเครื่องเซ่นไหว้ต่างๆ ทั้งอาหารคาว หวาน ผลไม้ อุปกรณ์ต่างๆเพื่อเซ่นไหว้ศาลปู่ตาประจำหมู่บ้าน เซ่นไหว้ศาลพระภูมิประจำหมู่บ้าน ประกอบพิธีแซนโฎนตาที่บ้าน และประกอบพิธีกรรมที่วัด เพื่อให้ผีบรรพบุรุษรับผลบุญกุศลที่อุทิศไป ทำให้บ่วงกรรมที่มีบรรเทาลง